Skip to content
Ved Path The Path of Vedic Wisdom

Madhyama Charitra

Chapter 3 — तृतीय अध्याय

The Slaying of Mahiṣāsura

Share

| dhyānam | oṃ udyadbhānusahasrakāntimaruṇakṣaumāṃ śiromālikāṃ raktāliptapayodharāṃ japavaṭīṃ vidyāmabhītiṃ varam | hastābjairdadhatīṃ trinetravilasadvaktrāravindaśriyaṃ devīṃ baddhahimāṃśuratnamukuṭāṃ vande'ravindasthitām | oṃ ṛṣiruvāca || 3.1||

nihanyamānaṃ tatsainyamavalokya mahāsuraḥ | senānīścikṣuraḥ kopādyayau yoddhumathāmbikām || 3.2||

sa devīṃ śaravarṣeṇa vavarṣa samare'suraḥ | yathā merugireḥ śaृṅgaṃ toyavarṣeṇa toyadaḥ || 3.3||

tasya chitvā tato devī līlayaiva śarotkarān | jaghāna turagānbāṇairyantāraṃ caiva vājinām || 3.4||

ciccheda ca dhanuḥ sadyo dhvajaṃ cātisamucchṛtam | vivyādha caiva gātreṣu chinnadhanvānamāśugaiḥ || 3.5||

sacchinnadhanvā viratho hatāśvo hatasārathiḥ | abhyadhāvata tāṃ devīṃ khaḍgacarmadharo'suraḥ || 3.6||

siṃhamāhatya khaḍgena tīkṣṇadhāreṇa mūrdhani | ājaghāna bhuje savye devīmapyativegavān || 3.7||

tasyāḥ khaḍgo bhujaṃ prāpya paphāla nṛpanandana | tato jagrāha śūlaṃ sa kopādaruṇalocanaḥ || 3.8||

cikṣepa ca tatastattu bhadrakālyāṃ mahāsuraḥ | jājvalyamānaṃ tejobhī ravibimbamivāmbarāt || 3.9||

dṛṣṭvā tadāpatacchūlaṃ devī śūlamamuñcata | tena tacchatadhā nītaṃ śūlaṃ sa ca mahāsuraḥ || 3.10||

hate tasminmahāvīrye mahiṣasya camūpatau | ājagāma gajārūḍhaścāmarastridaśārdanaḥ || 3.11||

so'pi śaktiṃ mumocātha devyāstāmambikā drutam | huṅkārābhihatāṃ bhūmau pātayāmāsa niṣprabhām || 3.12||

bhagnāṃ śaktiṃ nipatitāṃ dṛṣṭvā krodhasamanvitaḥ | cikṣepa cāmaraḥ śūlaṃ bāṇaistadapi sācchinat || 3.13||

tataḥ siṃhaḥ samutpatya gajakumbhāntare sthitaḥ | bāhuyuddhena yuyudhe tenoccaistridaśāriṇā || 3.14||

yudhyamānau tatastau tu tasmānnāgānmahīṃ gatau | yuyudhāte'tisaṃrabdhau prahārairatidāruṇaiḥ || 3.15||

tato vegāt khamutpatya nipatya ca mṛgāriṇā | karaprahāreṇa śiraścāmarasya pṛthak kṛtam || 3.16||

udagraśca raṇe devyā śilāvṛkṣādibhirhataḥ | dantamuṣṭitalaiścaiva karālaśca nipātitaḥ || 3.17||

devī kruddhā gadāpātaiścūrṇayāmāsa coddhatam | bāṣkalaṃ bhindipālena bāṇaistāmraṃ tathāndhakam || 3.18||

ugrāsyamugravīryaṃ ca tathaiva ca mahāhanum | trinetrā ca triśūlena jaghāna parameśvarī || 3.19||

biḍālasyāsinā kāyāt pātayāmāsa vai śiraḥ | durdharaṃ durmukhaṃ cobhau śarairninye yamakṣayam || 3.20||

evaṃ saṅkṣīyamāṇe tu svasainye mahiṣāsuraḥ | māhiṣeṇa svarūpeṇa trāsayāmāsa tān gaṇān || 3.21||

kāṃścittuṇḍaprahāreṇa khurakṣepaistathāparān | lāṅgūlatāḍitāṃścānyān śaृṅgābhyāṃ ca vidāritān || 3.22||

vegena kāṃścidaparānnādena bhramaṇena ca | niḥśvāsapavanenānyānpātayāmāsa bhūtale || 3.23||

nipātya pramathānīkamabhyadhāvata so'suraḥ | siṃhaṃ hantuṃ mahādevyāḥ kopaṃ cakre tato'mbikā || 3.24||

so'pi kopānmahāvīryaḥ khurakṣuṇṇamahītalaḥ | śaृṅgābhyāṃ parvatānuccāṃścikṣepa ca nanāda ca || 3.25||

vegabhramaṇavikṣuṇṇā mahī tasya vyaśīryata | lāṅgūlenāhataścābdhiḥ plāvayāmāsa sarvataḥ || 3.26||

dhutaśaृṅgavibhinnāśca khaṇḍaṃ khaṇḍaṃ yayurghanāḥ | śvāsānilāstāḥ śataśo nipeturnabhaso'calāḥ || 3.27||

iti krodhasamādhmātamāpatantaṃ mahāsuram | dṛṣṭvā sā caṇḍikā kopaṃ tadvadhāya tadākarot || 3.28||

sā kṣiptvā tasya vai pāśaṃ taṃ babandha mahāsuram | tatyāja māhiṣaṃ rūpaṃ so'pi baddho mahāmṛdhe || 3.29||

tataḥ siṃho'bhavatsadyo yāvattasyāmbikā śiraḥ | chinatti tāvat puruṣaḥ khaḍgapāṇiradṛśyata || 3.30||

tata evāśu puruṣaṃ devī ciccheda sāyakaiḥ | taṃ khaḍgacarmaṇā sārdhaṃ tataḥ so'bhūnmahāgajaḥ || 3.31||

kareṇa ca mahāsiṃhaṃ taṃ cakarṣa jagarja ca | karṣatastu karaṃ devī khaḍgena nirakṛntata || 3.32||

tato mahāsuro bhūyo māhiṣaṃ vapurāsthitaḥ | tathaiva kṣobhayāmāsa trailokyaṃ sacarācaram || 3.33||

tataḥ kruddhā jaganmātā caṇḍikā pānamuttamam | papau punaḥ punaścaiva jahāsāruṇalocanā || 3.34||

nanarda cāsuraḥ so'pi balavīryamadoddhataḥ | viṣāṇābhyāṃ ca cikṣepa caṇḍikāṃ prati bhūdharān || 3.35||

sā ca tānprahitāṃstena cūrṇayantī śarotkaraiḥ | uvāca taṃ madoddhūtamukharāgākulākṣaram || 3.36||

devyuvāca || 3.37||

garja garja kṣaṇaṃ mūḍha madhu yāvatpibāmyaham | mayā tvayi hate'traiva garjiṣyantyāśu devatāḥ || 3.38||

ṛṣiruvāca || 3.39||

evamuktvā samutpatya sārūḍhā taṃ mahāsuram | pādenākramya kaṇṭhe ca śūlenainamatāḍayat || 3.40||

tataḥ so'pi padākrāntastayā nijamukhāttadā | ardhaniṣkrānta evāsīddevyā vīryeṇa saṃvṛtaḥ || 3.41||

ardhaniṣkrānta evāsau yudhyamāno mahāsuraḥ | tayā mahāsinā devyā śiraśchittvā nipātitaḥ || 3.42||

tato hāhākṛtaṃ sarvaṃ daityasainyaṃ nanāśa tat | praharṣaṃ ca paraṃ jagmuḥ sakalā devatāgaṇāḥ || 3.43||

tuṣṭuvustāṃ surā devīṃ sahadivyairmaharṣibhiḥ | jagurgandharvapatayo nanṛtuścāpsarogaṇāḥ || 3.44||

uvāca 3, ardhaślokāḥ 41, ślokāḥ 44, evamāditaḥ || 217||