श्रीदशमहाविद्याकवचम्
विनियोग 1
viniyogaḥ - oṃ asya śrīmahāvidyākavacasya śrīsadāśiva ṛṣiḥ uṣṇik chandaḥ śrīmahāvidyā devatā sarvasiddhīprāptyarthe pāṭhe viniyogaḥ ||
न्यास 1
ṛṣyādi nyāsaḥ - śrīsadāśivaṛṣaye namaḥ śirasī uṣṇik chandase namaḥ mukhe śrīmahāvidyādevatāyai namaḥ hṛdi sarvasiddhiprāptyarthe pāṭhe viniyogāya namaḥ sarvāṅge ||
मानसपूजन 1
mānasapujanam - oṃ laṃ pṛthvītattvātmakaṃ gandhaṃ śrīmahāvidyāprītyarthe samarpayāmi namaḥ | oṃ haṃ ākāśatattvātmakaṃ puṣpaṃ śrīmahāvidyāprītyarthe samarpayāmi namaḥ | oṃ yaṃ vāyutattvātmakaṃ dhūpaṃ śrīmahāvidyāprītyarthe āghrāpayāmi namaḥ | oṃ raṃ agnitattvātmakaṃ dīpaṃ śrīmahāvidyāprītyarthe darśayāmi namaḥ | oṃ vaṃ jalatattvātmakaṃ naivedyaṃ śrīmahāvidyāprītyarthe nivedayāmi namaḥ | oṃ saṃ sarvatattvātmakaṃ tāmbūlaṃ śrīmahāvidyāprītyarthe nivedayāmi namaḥ ||
कवच 14
atha śrīmahāvidyākavacam |
oṃ prācyāṃ rakṣatu me tārā kāmarūpanivāsinī | āgneyyāṃ ṣoḍaśī pātu yāmyāṃ dhūmāvatī svayam || 1||
nairṛtyāṃ bhairavī pātu vāruṇyāṃ bhuvaneśvarī | vāyavyāṃ satataṃ pātu chinnamastā maheśvarī || 2||
kauberyāṃ pātu me devī śrīvidyā bagalāmukhī | aiśānyāṃ pātu me nityaṃ mahātripurasundarī || 3||
ūrdhvaṃ rakṣatu me vidyā mātaṅgīpīṭhavāsinī | sarvataḥ pātu me nityaṃ kāmākhyā kālikā svayam || 4||
brahmarūpā mahāvidyā sarvavidyāmayī svayam | śīrṣe rakṣatu me durgā bhālaṃ śrībhavagehinī || 5||
tripurā bhruyuge pātu śarvāṇī pātu nāsikām | cakṣuṣī caṇḍikā pātu śrotre nilasarasvatī || 6||
mukhaṃ saumyamukhī pātu grīvāṃ rakṣatu pārvatī | jihvāṃ rakṣatu me devī jihvālalanabhīṣaṇā || 7||
vāgdevī vadanaṃ pātu vakṣaḥ pātu maheśvarī | bāhū mahābhujā pātu karāṅgulīḥ sureśvarī || 8||
pṛṣṭhataḥ pātu bhīmāsyā kaṭyāṃ devī digambarī | udaraṃ pātu me nityaṃ mahāvidyā mahodarī || 9||
ugratārā mahādevī jaṅghorū parirakṣatu | gudaṃ muṣkaṃ ca meḍhraṃ ca nābhiṃ ca surasundarī || 10||
pādāṅgulīḥ sadā pātu bhavānī tridaśeśvarī | raktamāṃsāsthimajjādīn pātu devī śavāsanā || 11||
mahābhayeṣu ghoreṣu mahābhayanivāriṇī | pātu devī mahāmāyā kāmākhyāpīṭhavāsinī || 12||
bhasmācalagatā divyasiṃhāsanakṛtāśrayā | pātu śrīkālikādevī sarvotpāteṣu sarvadā || 13||
फलश्रुति 1
rakṣāhīnaṃ tu yatsthānaṃ kavacenāpi varjitam | tatsarvaṃ sarvadā pātu sarvarakṣaṇakāriṇī || 14||
समापन 1
iti śrīdaśamahāvidyākavacaṃ sampūrṇam |
viniyogaḥ - oṃ asya śrīmahāvidyākavacasya śrīsadāśiva ṛṣiḥ uṣṇik chandaḥ śrīmahāvidyā devatā sarvasiddhīprāptyarthe pāṭhe viniyogaḥ ||
ṛṣyādi nyāsaḥ - śrīsadāśivaṛṣaye namaḥ śirasī uṣṇik chandase namaḥ mukhe śrīmahāvidyādevatāyai namaḥ hṛdi sarvasiddhiprāptyarthe pāṭhe viniyogāya namaḥ sarvāṅge ||
mānasapujanam - oṃ laṃ pṛthvītattvātmakaṃ gandhaṃ śrīmahāvidyāprītyarthe samarpayāmi namaḥ | oṃ haṃ ākāśatattvātmakaṃ puṣpaṃ śrīmahāvidyāprītyarthe samarpayāmi namaḥ | oṃ yaṃ vāyutattvātmakaṃ dhūpaṃ śrīmahāvidyāprītyarthe āghrāpayāmi namaḥ | oṃ raṃ agnitattvātmakaṃ dīpaṃ śrīmahāvidyāprītyarthe darśayāmi namaḥ | oṃ vaṃ jalatattvātmakaṃ naivedyaṃ śrīmahāvidyāprītyarthe nivedayāmi namaḥ | oṃ saṃ sarvatattvātmakaṃ tāmbūlaṃ śrīmahāvidyāprītyarthe nivedayāmi namaḥ ||
atha śrīmahāvidyākavacam |
oṃ prācyāṃ rakṣatu me tārā kāmarūpanivāsinī | āgneyyāṃ ṣoḍaśī pātu yāmyāṃ dhūmāvatī svayam || 1||
nairṛtyāṃ bhairavī pātu vāruṇyāṃ bhuvaneśvarī | vāyavyāṃ satataṃ pātu chinnamastā maheśvarī || 2||
kauberyāṃ pātu me devī śrīvidyā bagalāmukhī | aiśānyāṃ pātu me nityaṃ mahātripurasundarī || 3||
ūrdhvaṃ rakṣatu me vidyā mātaṅgīpīṭhavāsinī | sarvataḥ pātu me nityaṃ kāmākhyā kālikā svayam || 4||
brahmarūpā mahāvidyā sarvavidyāmayī svayam | śīrṣe rakṣatu me durgā bhālaṃ śrībhavagehinī || 5||
tripurā bhruyuge pātu śarvāṇī pātu nāsikām | cakṣuṣī caṇḍikā pātu śrotre nilasarasvatī || 6||
mukhaṃ saumyamukhī pātu grīvāṃ rakṣatu pārvatī | jihvāṃ rakṣatu me devī jihvālalanabhīṣaṇā || 7||
vāgdevī vadanaṃ pātu vakṣaḥ pātu maheśvarī | bāhū mahābhujā pātu karāṅgulīḥ sureśvarī || 8||
pṛṣṭhataḥ pātu bhīmāsyā kaṭyāṃ devī digambarī | udaraṃ pātu me nityaṃ mahāvidyā mahodarī || 9||
ugratārā mahādevī jaṅghorū parirakṣatu | gudaṃ muṣkaṃ ca meḍhraṃ ca nābhiṃ ca surasundarī || 10||
pādāṅgulīḥ sadā pātu bhavānī tridaśeśvarī | raktamāṃsāsthimajjādīn pātu devī śavāsanā || 11||
mahābhayeṣu ghoreṣu mahābhayanivāriṇī | pātu devī mahāmāyā kāmākhyāpīṭhavāsinī || 12||
bhasmācalagatā divyasiṃhāsanakṛtāśrayā | pātu śrīkālikādevī sarvotpāteṣu sarvadā || 13||
rakṣāhīnaṃ tu yatsthānaṃ kavacenāpi varjitam | tatsarvaṃ sarvadā pātu sarvarakṣaṇakāriṇī || 14||
iti śrīdaśamahāvidyākavacaṃ sampūrṇam |
इस पाठ के बारे में
परिचय
यह तन्त्रोक्त श्रीदशमहाविद्याकवच दस महाविद्याओं — काली, तारा, त्रिपुरसुन्दरी (षोडशी), भुवनेश्वरी, भैरवी, छिन्नमस्ता, धूमावती, बगलामुखी, मातंगी एवं कमला — की सम्मिलित शक्ति का रक्षाकवच है। इसमें प्रत्येक महाविद्या को अलग-अलग दिशा में तथा दुर्गा, कालिका आदि रूपों को शिर से लेकर पैर की अंगुलियों तक शरीर के प्रत्येक अंग की रक्षा हेतु आवाहित किया गया है। पाठ से पूर्व विनियोग, ऋष्यादि न्यास एवं पञ्चतत्त्व-बीजों से मानसपूजन भी दिया गया है।
यहाँ संस्कृत मूल पाठ प्रामाणिक स्रोत से अक्षरशः दिया गया है; अर्थ व्याख्यात्मक है। बीजमन्त्रों (लं हं यं रं वं सं आदि) का शब्दशः अनुवाद सम्भव नहीं। धार्मिक-विद्वत् समीक्षा अपेक्षित।
संदर्भ 2
- Sanskrit Documents — श्रीदशमहाविद्याकवचम् — dashamahAvidyAkavacham, KS Ramachandran और PSA Easwaran द्वारा संशोधित
संस्कृत मूल पाठ प्रामाणिक स्रोत से अक्षरशः; बीजमन्त्रों का शब्दशः अनुवाद सम्भव नहीं, अर्थ व्याख्यात्मक। धार्मिक समीक्षा अपेक्षित।
लाइसेंस: Verified against sanskritdocuments.org
- GuruKripa — Dash Mahavidya Kavach (meaning, Hindi & English) — दिशाओं की महाविद्याओं का विवरण और अंगवार व्याख्यात्मक अर्थ
अर्थ वेद पथ संपादकीय टीम द्वारा संकलित एवं संपादित हैं, और सामग्री की क्रमशः समीक्षा की जा रही है।